Thời niên thiếu của Lương Thế Vinh mở ra trước mắt bạn đọc hình ảnh một cậu bé thông minh, hiếu học và đầy sáng tạo, lớn lên giữa làng quê Cao Hương hiền hòa - mảnh đất gieo mầm cho tài năng và nhân cách của một bậc hiền tài đất Việt. Từng trang sách đưa ta trở lại tuổi thơ của ông - những ngày Lương Thế Vinh giúp mẹ làm ruộng, đùa vui cùng bạn bè, say mê học chữ, học toán, rồi những lần đối đáp, đố vui khiến người lớn cũng phải ngạc nhiên.
Qua đó, ta thấy rõ một tâm hồn trong sáng, một tầm vóc trí tuệ sớm nảy nở và khát vọng học hỏi không ngừng. Cậu bé ấy sau này trở thành Trạng nguyên nổi tiếng, một nhà khoa học, nhà giáo, nhà văn hóa lớn của dân tộc. Thời niên thiếu của Lương Thế Vinh không chỉ kể lại hành trình tuổi thơ đáng quý của một nhân tài, mà còn gửi gắm thông điệp giản dị mà sâu sắc: mọi ước mơ lớn lao đều bắt đầu từ lòng ham học, sự chăm chỉ và niềm tin vào tri thức.