Một lịch sử phát minh ra Nhân Quyền không kể lịch sử nhân quyền theo cách quen thuộc của những bản hiến pháp, các điều luật hay những diễn văn chính trị. Điều khiến cuốn sách trở nên khác biệt nằm ở câu hỏi trung tâm mà Lynn Hunt theo đuổi: bằng cách nào con người lần đầu tiên có thể tin rằng mọi cá nhân, dù khác giai cấp, giới tính hay địa vị, đều sở hữu những quyền bình đẳng chỉ vì họ là con người?
Từ đó, tác giả mở ra một hành trình lịch sử đầy bất ngờ, nơi nguồn gốc của nhân quyền không chỉ nằm trong các cuộc cách mạng lớn như Cách mạng Mỹ hay Cách mạng pháp, mà còn được hình thành từ những thay đổi sâu kín trong đời sống tinh thần con người: cách người ta đọc tiểu thuyết, cảm nhận nỗi đau của người khác, phản ứng trước tra tấn công khai hay bắt đầu nhìn phụ nữ, nô lệ và những cộng đồng bị gạt ra ngoài lề như những cá nhân có phẩm giá riêng.
Điểm cuốn hút nhất của cuốn sách nằm ở cách Lynn Hunt kết nối lịch sử tư tưởng với lịch sử cảm xúc. Tác giả cho thấy nhân quyền không phải một chân lý “từ trên trời rơi xuống”, mà là kết quả của quá trình con người học cách thấu cảm với nhau. Chính sự thay đổi trong cảm thức ấy đã khiến những tuyên bố từng bị xem là phi lý, như “mọi người sinh ra đều bình đẳng”, dần trở thành điều tưởng như hiển nhiên trong thế giới hiện đại.
Thay vì sa vào lối viết học thuật nặng nề, tác giả kể lại sự hình thành của nhân quyền bằng văn phong sáng rõ, nhiều chiều và giàu sức gợi. Những tranh luận triết học, các biến động xã hội, sự chuyển dịch trong văn hóa đọc hay cả sự biến mất dần của các hình thức tra tấn công cộng đều được đặt cạnh nhau để phác họa một lịch sử rất “người” của tự do và phẩm giá.
Chính vì vậy, cuốn sách không chỉ dành cho người quan tâm đến lịch sử hay chính trị, mà còn đặc biệt hấp dẫn với độc giả yêu thích triết học, xã hội học, văn hóa và những ai muốn hiểu sâu hơn nền tảng tinh thần đã tạo nên thế giới hiện đại ngày nay.
Mục lục sách Một Lịch Sử Phát Minh Ra Nhân Quyền - Lynn Hunt
Lời nói đầu
Dẫn nhập
- Nghịch lý của sự hiển nhiên.
- Nhân quyền và “Các quyền của con người”
- Cách thức các quyền trở nên hiển nhiên
1. “Dòng cảm xúc"
- Tiểu thuyết và Lòng thấu cảm
- Suy đồi hay Nâng lên?
- Số phận kỳ lạ của phụ nữ
2. “Xương bởi xương họ”
- Tra tấn và sự nhẫn tâm
- Con người tự lập
- Sự phô bày nỗi đau nơi công cộng
- Con hấp hối sau cùng của tra tấn
- Các đam mê và con người cá nhân
3. “Họ đã nêu một tấm gương vĩ đại”
- Tuyên bố các quyền ở Mỹ
- Tuyên bố các quyền ở Pháp
- Bãi bỏ tra tấn và hình phạt tàn nhẫn
4. “Chuyện này sẽ không dừng lại”
- Lý lẽ của các quyền: các cộng đồng tôn giáo thiểu số
- Người da đen tự do, Chế độ nô lệ và Chủng tộc
- Tuyên bố về Quyền của Phụ nữ
5. “Quyền lực mềm của lòng nhân đạo”
- Những thiếu sót của Quyền con người
- Chủ nghĩa dân tộc nổi lên
- Những lý giải về mặt sinh học cho việc loại trừ
- Chủ nghĩa xã hội và Chủ nghĩa cộng sản
- Các cuộc thế chiến và việc đi tìm giải pháp mới
- Giới hạn của lòng thấu cảm
Phụ lục: Ba bản tuyên ngôn năm 1776, 1789 và 1948
- Tuyên ngôn Độc lập, 1776
- Tuyên ngôn về Nhân quyền và Dân quyền, 1789
- Tuyên ngôn Quốc tế về Nhân quyền, 1789
Nguồn hình ảnh được phép sử dụng