Sách thực hành phương pháp chánh niệm - Chương trình 8 tuần giúp bạn thoát khỏi trầm cảm và những đau khổ về cảm xúc
Khi đối diện với nỗi buồn, lo âu hay những suy nghĩ tiêu cực, chúng ta thường cố gắng tìm cách thoát khỏi chúng càng nhanh càng tốt. Thế nhưng, đôi khi chính những nỗ lực né tránh, kìm nén hoặc liên tục suy nghĩ về cảm xúc của mình lại khiến con người mắc kẹt sâu hơn trong những vòng xoáy tâm lý. Làm thế nào để thoát khỏi vòng lặp ấy, khi việc cố gắng kiểm soát cảm xúc đôi khi lại khiến chúng ta thêm đau khổ?
Cuốn sách “Sách thực hành phương pháp chánh niệm - Chương trình 8 tuần giúp bạn thoát khỏi trầm cảm và những đau khổ về cảm xúc” của John Teasdale, Mark Williams và Zindel Segal mang đến một cách tiếp cận khác: thay vì tìm cách loại bỏ những cảm xúc khó chịu, chúng ta có thể học cách nhận diện, quan sát và thay đổi cách mình phản ứng với chúng.
Được xây dựng trên nền tảng Liệu pháp Nhận thức dựa trên Chánh niệm (Mindfulness-Based Cognitive Therapy - MBCT), cuốn sách kết hợp những nguyên lý của liệu pháp nhận thức với thực hành thiền chánh niệm. Phương pháp này được phát triển nhằm hỗ trợ giảm nguy cơ tái phát trầm cảm, đồng thời giúp con người ứng phó tốt hơn với căng thẳng, lo âu và những cảm xúc tiêu cực kéo dài.
Điểm đáng chú ý của cuốn sách nằm ở quan niệm rằng suy nghĩ không nhất thiết phản ánh sự thật, và cảm xúc khó chịu không phải lúc nào cũng cần bị loại bỏ. Thông qua chánh niệm, người đọc từng bước học cách quan sát những gì đang diễn ra trong tâm trí và cơ thể, nhận biết các phản ứng tự động, đồng thời đón nhận trải nghiệm của mình với thái độ cởi mở, không phán xét và giàu lòng trắc ẩn.
Khác với những cuốn sách chủ yếu giới thiệu triết lý hay lợi ích của chánh niệm, cuốn sách được thiết kế như một chương trình thực hành cụ thể kéo dài 8 tuần, với các bài tập và hướng dẫn có thể áp dụng vào đời sống hằng ngày.
Ở những tuần đầu, người đọc được hướng dẫn nhận diện trạng thái sống theo thói quen, những phản ứng vô thức và phát triển khả năng chú ý đến cơ thể, suy nghĩ, cảm xúc. Tiếp đó là quá trình rèn luyện sự hiện diện trong khoảnh khắc hiện tại, nhận biết xu hướng chống lại những trải nghiệm khó chịu và học cách cho phép mọi thứ diễn ra như chúng vốn có.
Những tuần tiếp theo tập trung giúp người thực hành hiểu rằng suy nghĩ chỉ là những sự kiện xuất hiện trong tâm trí, không nhất thiết đồng nghĩa với sự thật. Từ nền tảng ấy, chương trình hướng đến việc nuôi dưỡng sự tử tế với bản thân, chuyển hóa nhận thức thành hành động và duy trì chánh niệm như một phần của cuộc sống lâu dài.
Xuyên suốt lộ trình, độc giả được tiếp cận nhiều phương pháp như thiền hơi thở, rà soát cơ thể, đi bộ chánh niệm, quan sát suy nghĩ, ghi chép và tự suy ngẫm. Các bài thực hành còn được kết hợp với những câu chuyện, trải nghiệm thực tế của người từng tham gia MBCT. Đặc biệt, những tệp âm thanh hướng dẫn đi kèm giúp người đọc thuận tiện hơn trong quá trình luyện tập và duy trì thói quen.
Cuốn sách là công trình của John Teasdale, Mark Williams và Zindel Segal, ba chuyên gia có những đóng góp quan trọng trong việc phát triển liệu pháp MBCT. Ngoài ra, cuốn sách còn có lời nói đầu của Jon Kabat-Zinn, một trong những người tiên phong đưa chánh niệm vào lĩnh vực chăm sóc sức khỏe hiện đại.
Với cách tiếp cận có cơ sở khoa học và lộ trình rõ ràng, “Sách thực hành phương pháp chánh niệm” phù hợp với những người quan tâm đến sức khỏe tinh thần, thường xuyên đối diện với căng thẳng, lo âu, suy nghĩ quá mức; người từng trải qua trầm cảm muốn học thêm kỹ năng hỗ trợ phòng ngừa tái phát; cũng như những người học tập, nghiên cứu và làm việc trong lĩnh vực tâm lý học. Người đang trải qua trầm cảm nặng nên thực hành với sự hỗ trợ phù hợp từ chuyên gia.